Algemeen

De vorming van eendenkoppels in het broedseizoen In het voorjaar zijn veel eenden op zoek naar een partner. Wilde eenden kiezen vaak ieder jaar een nieuwe partner. De mannetjes proberen met hun mooiste kleuren en bijzondere gedragingen indruk te maken op de vrouwtjes. Als een paartje is gevormd, blijven ze een tijdje bij elkaar, vooral tijdens het broedseizoen. Ze trekken samen op, gaan samen op zoek naar voedsel en beschermen hun nest. Toch zijn eenden niet als zwanen, die hun hele leven bij elkaar blijven. Na het grootbrengen van de eendenkuikens is het paar vaak weer uit elkaar en gaan ze gewoon verder met hun leven. Groepsgedrag buiten het broedseizoen Buiten het broedseizoen leven eenden meestal niet in vaste koppels. In deze tijd sluiten ze zich aan bij grotere groepen. Dit doen ze om zich veiliger te voelen. In een groep zien ze gevaar sneller aankomen, zoals een roofdier of een mens in de buurt. Ook is het handiger om samen naar voedsel te zoeken. Bij vijvers in parken of in de natuur zie je dan vaak dichte groepen van eenden. Ze slapen, zoeken eten of zwemmen samen. Toch zijn deze groepen niet heel hecht. Eenden wisselen soms van groep en er is weinig vaste band. De vriendschap is losser dan bij veel andere dieren. Wat gebeurt er bij verlies van een partner? Soms komt het voor dat een eend plotseling alleen achterblijft. Dat gebeurt als een van het paar doodgaat. Veel mensen vragen zich af of eenden dan rouwen of een nieuwe partner zoeken. Wilde eenden blijven meestal niet lang alleen. Ze zoeken binnen een paar weken of maanden vaak gewoon weer een nieuwe partner, zeker als het broedseizoen nadert. Het komt wel voor dat een eend een paar dagen op dezelfde plek blijft, op zoek naar de partner. Maar ze zijn erg snel gewend aan de nieuwe situatie. Op die manier hebben ze altijd de kans om weer mee te doen met het broeden en het samenleven in een groep. Verschillen tussen soorten en situaties Niet alle eenden zijn precies hetzelfde. Bij sommige soorten, zoals de wilde eend, duurt het samenleven vaak niet langer dan één seizoen. Bij andere soorten, zoals de bergeend of kuifeend, blijven paartjes soms het hele jaar samen of zien ze elkaar na de winter weer terug. Ook de plek waar eenden leven maakt verschil. Tamme eenden op boerderijen of in parken zoeken vaak veel contact met elkaar. Toch kunnen ze fel worden als er meerdere mannetjes om een vrouwtje vechten. Af en toe zie je zelfs dat mannetjes elkaar wegjagen om een partner. In het wild wisselen groepen soms razendsnel van samenstelling, zeker als er veel voedsel te vinden is of als er gevaar dreigt. Vasten rond kuikens en het gezinsleven Zodra er eendenkuikens zijn, zorgt meestal alleen het vrouwtje voor de jongen. Het mannetje verdwijnt dan vaak naar een andere plek, soms alleen, soms bij andere mannetjeseenden. Het moedervrouwtje blijft enkele weken heel trouw bij haar jongen tot ze groot genoeg zijn. In die periode zoeken ze samen naar voedsel en slapen veilig op uit het water. Het contact tussen moeder en kuikens is sterk, maar na verloop van tijd gaan de kuikens hun eigen weg. Daarna sluit het vrouwtje zich weer aan bij de losse groepen volwassen eenden. Het gezinsleven is dus tijdelijk bij eenden. Vragen en antwoorden over blijven eenden bij elkaar Kunnen eenden hun partner herkennen na een tijd uit elkaar? Eenden herkennen hun partner vooral tijdens het broedseizoen. Buiten deze periode wisselen veel eenden van partner. Ze letten vooral op gedrag en uiterlijk bij het kiezen van een nieuwe of bekende partner. Wonen eenden altijd in dezelfde groep? Eenden wisselen makkelijk van groep. Ze zijn niet gebonden aan één vaste groep. Als de omstandigheden veranderen, zoals minder eten of gevaar, zoeken ze soms een nieuwe plek. Hoe lang zorgt een moeder voor haar kuikens? Het eendenvrouwtje blijft meestal de eerste zes tot acht weken bij de kuikens. Daarna zijn de jongen oud genoeg om voor zichzelf te zorgen en zwemt de moeder weer bij de volwassen eenden. Kunnen eenden verdriet hebben om een verloren partner? Eenden lijken soms verdrietig als hun partner wegvalt, vooral in de eerste dagen. Toch gaan ze daarna vaak snel op zoek naar een nieuwe partner, zeker als het broedseizoen begint.

Perenjam maken is een verrassend simpel klusje dat je zelf in je eigen keuken kunt doen. Met verse peren en wat basisingrediënten zet je in korte tijd een potje heerlijke jam op tafel. Niet alleen is deze zoetigheid lekker op brood, maar je kunt het ook goed gebruiken door de yoghurt of als vulling voor taart. Verse peren zijn de basis van een lekkere spread Voor het beste resultaat begin je met rijpe peren. Het maakt niet zoveel uit welk ras je kiest, zolang de peren maar zacht en sappig zijn. Schil de peren, verwijder het klokhuis en snijd het vruchtvlees in kleine blokjes. Een kilo peren is vaak genoeg voor twee tot drie potjes jam. Peren bevatten van zichzelf veel sap, waardoor je minder water hoeft toe te voegen dan bij andere vruchten. Dat geeft een zachte, zoete smaak. Benodigde ingrediënten voor het maken van perenjam Met slechts een paar gewone spullen uit je keuken maak je al perenjam. Naast de peren heb je geleisuiker nodig. Dit zorgt ervoor dat de jam goed indikt. De verhouding is vaak één kilo peren op ongeveer 400 gram geleisuiker, maar je kunt dit aanpassen naar eigen smaak. Citroensap is een handige toevoeging, omdat het de smaak frisser maakt en helpt om de jam stevig te houden. Een beetje water, een snufje kaneel of wat geraspte gember maakt de smaak net wat spannender. Met deze combinatie tover je makkelijk je peren om tot een smeuïge lekkernij. Stapsgewijs perenjam maken in je eigen keuken Het bereiden van de jam is eenvoudig. Alles begint met het snijden van de peren. Daarna doe je de stukjes in een ruime pan samen met het citroensap, het water en eventueel andere smaakmakers. Verwarm het geheel langzaam op laag vuur tot de peren zacht zijn. Roer af en toe goed door zodat het niet aanbrandt. Voeg de geleisuiker toe zodra de peren helemaal zacht geworden zijn. Zet het vuur iets hoger en laat alles borrelen voor minstens vijf minuten. Terwijl het mengsel kookt, verdampt een deel van het vocht en wordt het dikker. Als je een druppel op een koud schoteltje legt en deze stolt in korte tijd, is de jam klaar. De juiste manier van bewaren en gebruiken van perenjam Schone potjes zijn belangrijk als je lang wilt genieten van je zelfgemaakte jam. Kook de potten en deksels even uit in warm water en laat ze goed drogen. Giet de hete jam meteen in de potten en draai de deksels stevig dicht. Zet de potjes ondersteboven tot ze zijn afgekoeld. Hierdoor sluit het deksel goed af. In een donker en koel kastje blijft zelfgemaakte jam maanden goed. Eens geopend, kun je de jam het beste in de koelkast bewaren. Zo blijft ook de smaak fris. Behalve op brood is perenjam lekker door de yoghurt, over pannenkoeken of zelfs als vulling in gebak. De mogelijkheden zijn eindeloos. Veelgestelde vragen over zelf perenjam maken Welke soort peren kun je het beste gebruiken voor perenjam? Voor perenjam kun je het beste rijpe, sappige peren nemen. Handperen zoals Conférence of Doyenné du Comice zijn heel geschikt. Moet je perenjam altijd met geleisuiker maken? Geleisuiker zorgt ervoor dat perenjam snel indikt. Je kunt ook gewone suiker plus wat geleipoeder gebruiken, of langer koken zodat het mengsel zelf indikt. Hoe weet je dat de jam dik genoeg is? Test de dikte door een lepeltje jam op een koud schoteltje te leggen. Als het snel opstijft en niet uitloopt, is de jam goed. Hoelang kun je zelfgemaakte perenjam bewaren? Zelfgemaakte perenjam in schone, afgesloten potjes blijft meestal ongeveer een jaar goed. Zet na openen de jam altijd in de koelkast. Kun je perenjam ook invriezen? Perenjam kun je invriezen in goed afgesloten bakjes of potjes. De structuur blijft vaak wel iets zachter na ontdooien, maar de smaak blijft uitstekend.

Horeca Nederland is een sector die iedere dag zorgt voor gezelligheid, een fijne sfeer en goed eten en drinken. Van de kleinste snackbar tot het grootste hotel: er zijn veel soorten plekken waar je terecht kunt voor eten, een drankje of een overnachting. In het straatbeeld van steden en dorpen zie je altijd wel cafés, restaurants en terrassen. Deze bedrijven maken een belangrijk onderdeel uit van het dagelijks leven en laten zien hoe veelzijdig de horeca in Nederland is. Verschillende soorten horeca bedrijven In Nederland vind je veel soorten horeca. Denk aan restaurants met internationale keukens, knusse cafés, ijssalons, koffiebars, snackbars en hotels. Daarnaast zijn er lunchrooms, pannenkoekenhuizen en foodtrucks. Elk type bedrijf richt zich op andere wensen van gasten. Een restaurant biedt meestal een service aan tafel, terwijl je in een brasserie of cafetaria zelf bestelt en je eten aan de balie ophaalt. Koffietentjes zijn de laatste jaren erg populair en trekken mensen die willen werken, afspreken of snel een kopje koffie halen. Hotels zijn er in alle prijsklassen, van kleine bed and breakfasts tot grote ketens. In de zomer zie je dat ook de strandtenten vol zijn met mensen die iets willen drinken of lunchen. De bijdrage van horeca aan Nederlandse steden en dorpen Horeca bedrijven zorgen voor levendigheid in steden en dorpen. Ze zijn ontmoetingsplekken voor mensen uit de buurt en toeristen. Tijdens de lunch zie je veel werkenden in gezellige lunchrooms zitten. In het weekend vullen terrassen zich met families en vriendengroepen. Cafés en bars trekken in de avond uitgaanspubliek. Horeca is niet alleen positief voor het sociale leven, maar zorgt ook voor veel banen. Duizenden mensen werken als kok, bediening of schoonmaker. Ook studenten vinden vaak een bijbaan in deze sector. Daarnaast helpt horeca Nederland met het organiseren van evenementen, zoals festivals, braderieën en markten. Dit trekt extra bezoekers naar winkels en andere bedrijven. Nieuwe trends in eten en drinken De laatste jaren zijn er veel nieuwe trends zichtbaar. Steeds meer horeca bedrijven bieden vegetarische en veganistische gerechten aan. Ook lokaal en duurzaam eten neemt toe in populariteit. Gasten kiezen vaker voor biologische producten en vinden het belangrijk waar hun eten vandaan komt. Foodfestivals zijn populair en foodtrucks verschijnen op verschillende plekken. De invloed van andere landen zie je terug in het aanbod: sushi, tapas en poké bowls staan vaak op de menukaart. Digitale technologie speelt een steeds grotere rol. Denk aan online reserveren, bestellingen aan de tafel via een app of het bestellen en laten bezorgen van maaltijden via platforms. Uitdagingen voor horeca na de coronaperiode Door de coronapandemie heeft de horeca het zwaar gehad. Koffietentjes, bars en restaurants moesten vaak dicht of konden weinig gasten ontvangen. Veel bedrijven kozen ervoor om afhaalmaaltijden of bezorging aan te bieden. Nu de meeste regels zijn verdwenen, proberen veel horecaondernemers hun vaste gasten weer terug te winnen. Sommige bedrijven kampen nog met personeelstekort. Het vinden en behouden van goed personeel blijft lastig, vooral in drukke periodes zoals de zomer. Tegelijk ontwikkelen bedrijven zich door. Nieuwe ideeën en creatieve oplossingen zorgen ervoor dat horeca Nederland blijft veranderen. Terrassen worden uitgebreid, leveranciers zoeken naar alternatieven en er is steeds meer aandacht voor gezond en verantwoord eten. Veelgestelde vragen over horeca Nederland Welke soorten banen zijn er in de horeca? In de horeca kun je werken als bediening, kok, afwas, receptie in een hotel, schoonmaker, barista en manager. Ook zijn er bijbanen zoals barmedewerker of als hulp in de keuken. Waarom kiezen mensen voor werken in de horeca? Veel mensen kiezen voor de horeca omdat ze het leuk vinden om met gasten om te gaan, graag in een team werken en omdat het zorgt voor afwisseling. Het is vaak gezellig en je leert snel werken onder druk. Wat betekent het woord horeca eigenlijk? Horeca is een afkorting van hotel, restaurant en café. Het is een verzamelnaam voor bedrijven waar je kunt eten, drinken of overnachten. Is reserveren altijd nodig bij Nederlandse horecazaken? Reserveren is niet altijd nodig. Vaak kun je spontaan binnenlopen, maar bij populaire restaurants of grote groepen is een reservering handig, vooral in het weekend. Blijven horeca bedrijven in Nederland open in de winter? De meeste horeca is het hele jaar open. Sommige strandtenten sluiten wel in de winterperiode, maar cafés, restaurants en hotels zijn vaak het hele jaar door geopend.

Bramen zijn rijp als ze helemaal zwart van kleur zijn en makkelijk van de struik loslaten. In de zomer zie je vaak mensen langs de weg of aan de bosrand bessen plukken. Bramen horen bij de lekkerste vruchten van het seizoen, maar wanneer kan je ze nu het beste oogsten? De kleur van de bramen vertelt het oogstmoment Bramen groeien in kleine trosjes aan struiken. In het begin zijn de vruchtjes groen of rood. Pas als de kleur echt diep zwart is, zijn ze klaar voor de oogst. Een rode of groene braam is vaak nog zuur en hard. De smaak verandert pas als de braam pikzwart is geworden. Dan is het vruchtvlees zacht en sappig en zit er meer zoetigheid in. Soms zie je naast elkaar vruchten die niet tegelijk rijp zijn. Het kan dus zijn dat je de ene dag nog geen plukbare bramen ziet en een paar dagen later wel. De beste tijd van het jaar voor rijpe bramen Tussen eind juli en september kun je de meeste rijpe bramen vinden. Bramenstruiken bloeien in het voorjaar. Daarna beginnen de vruchten te groeien. Door de warmte en het zonlicht worden ze langzaam steeds zoeter. Sommige jaren zijn ze iets eerder rijp, als de zomer warm begint. In natte en koude zomers duurt het wat langer. Houd de struiken daarom goed in de gaten. De bramentijd kan tot in september doorgaan, want niet alle bessen worden tegelijk zwart. Dit betekent dat je over een langere periode steeds nieuwe vruchten kunt plukken. Hoe zie je dat een braam echt plukrijp is Bij het plukken is het belangrijk even te kijken en te voelen. Een rijpe braam laat zich zonder kracht van het takje trekken. Trekt het vruchtje niet makkelijk los, dan kun je het beter nog laten hangen. Een goede rijpe braam is vol, stevig en glanst een beetje. Soms lijken bramen zwart maar zijn ze van binnen nog paars of rood. Snijd je een braam open, dan zie je dat het sap bij een rijpe vrucht mooi donker is. De kleur aan de buitenkant en het gemak waarmee je ze plukt zijn de beste aanwijzingen. Overrijpe bramen zijn vaak wat slap en kunnen opengebarsten zijn. Laat deze liever hangen, want ze trekken insecten aan en bederven snel. Het belang van het juiste moment Het plukken van bramen op het juiste moment geeft de beste smaakbeleving. Eerder plukken zorgt voor zure vruchten. Wachten tot de bessen zwart zijn, levert zoete en gezonde bessen op. Bramen zijn niet alleen lekker om zo te eten. Je kunt er ook jam, sap of desserts mee maken. Rijpe bessen zijn te herkennen aan hun volle kleur, zachte structuur en zoete geur. Pluk bij voorkeur in de late ochtend of vroege middag, als de bessen droog zijn en de zon niet te fel schijnt. Zo blijven ze langer vers. De juiste timing maakt het verschil tussen bittere teleurstelling en een heerlijke traktatie. Veelgestelde vragen over rijpe bramen Kun je bramen bewaren nadat je ze geplukt hebt? Ja, geplukte bramen zijn een paar dagen houdbaar in de koelkast. Leg ze los in een bakje en dek ze niet helemaal af, zodat ze niet te vochtig worden. Je kunt ze ook invriezen om ze langer te bewaren. Wat doe je met overrijpe bramen aan de struik? Overrijpe bramen kun je beter laten hangen, want deze vruchten kunnen gaan schimmelen of worden door dieren opgegeten. Zijn er verschillen tussen wilde en gekweekte bramen? Wilde bramen zijn vaak kleiner en hebben meer pitjes dan gekweekte soorten. De smaak kan ook iets zuurder zijn. De rijpingstijd ligt wel ongeveer gelijk. Kun je onrijpe bramen plukken om ze later te laten rijpen? Onrijpe bramen rijpen niet na als je ze geplukt hebt. Alleen bramen die zwart en zacht zijn, worden na het plukken niet meer zoeter. Wacht dus tot ze helemaal rijp zijn voordat je plukt. Waarom hebben sommige bramen een wit, dof laagje? Een wit of dof laagje op bramen komt door natuurlijke was. Dit is niet schadelijk en je kunt het gewoon eten of afspoelen.

De zeearend: een reus boven het water De zeearend is met recht de grootste roofvogel van Nederland. Deze vogel kan een spanwijdte van wel twee meter en vijftig centimeter halen. Dat betekent dat de vleugels van punt tot punt breder zijn dan veel mensen lang zijn. Ooit verdween de zeearend uit ons land, maar sinds 2006 broedt deze soort weer in Nederland. Vooral in de waterrijke gebieden van Friesland, Flevoland en Zuid-Holland kun je deze ‘vliegende deur’ soms zien. De zeearend jaagt vooral op vis, watervogels en soms zelfs op dode dieren. Met zijn lichte kop, zware snavel en brede vleugels is hij goed te herkennen. Als je geluk hebt, zie je een zeearend statig over het water scheren op zoek naar prooi. De buizerd en de havik: veel geziene alleseters Naast de indrukwekkende zeearend leven er andere grote roofvogels in Nederland die je met wat geluk kunt zien. De buizerd is de meest voorkomende roofvogel van het land. Je ziet hem vaak biddend boven weilanden of rustend op een paaltje. Met brede, afgeronde vleugels en een vrij korte staart past hij zich makkelijk aan verschillende soorten leefgebied aan. De buizerd eet wat hij te pakken krijgt: kleine zoogdieren, vogels, reptielen en zelfs regenwormen. De havik is wat schaarser, maar heeft een wat slanker postuur en langere poten. Haviken zijn snelle, sterke jagers met korte, brede vleugels die hen helpen door het bos te bewegen. Ze pakken vooral vogels, maar ook konijnen of jonge hazen. De visarend: een doortrekker met bijzondere jachttechniek Elk voorjaar en najaar trekken viserenden over Nederland. Steeds vaker blijft deze bijzondere visjager in ons land om te broeden. De visarend is iets kleiner dan de zeearend, maar nog steeds indrukwekkend groot. Opvallend is zijn wit-bruine kleur, spitse vleugels en markante koptekening. De visarend jaagt vooral door vanaf grote hoogte in het water te duiken en met sterke poten een vis te grijpen. Je vindt deze vogels vooral in waterrijke gebieden waar veel vis voorkomt, zoals de Biesbosch en het Lauwersmeer. Omdat viserenden schuw zijn en graag rust hebben, is het bewonderen van deze soort een bijzondere ervaring. De slechtvalk en de bruine kiekendief: vliegensvlugge jagers De slechtvalk is bekend als de snelste vogel ter wereld. Tijdens het jagen duikt hij uit de lucht op zijn prooi, vaak een andere vogel. In Nederland zie je hem steeds vaker op hoge gebouwen of in open landschappen. Zijn gestroomlijnde lichaam, scherpe vleugels en zwarte kopstrepen maken hem een opvallende verschijning. De bruine kiekendief is een sierlijke roofvogel die je vooral boven rietvelden ziet zweven. Met zijn lange vleugels en flapperende vlucht glijdt hij laag over het veld, op zoek naar muizen, jonge vogels en soms kikkers. Beide soorten laten zien dat roofvogels verschillende jachtmethodes gebruiken, afhankelijk van hun lichaam en leefgebied. Bescherming en toekomst van de grote roofvogels Grote roofvogels hebben het niet altijd makkelijk gehad in Nederland. In de twintigste eeuw werden veel soorten bedreigd door jacht en het gebruik van giftige bestrijdingsmiddelen zoals DDT. Hierdoor verdwenen sommige soorten, zoals de zeearend, zelfs helemaal. Dankzij betere wetten en bescherming keren steeds meer roofvogels terug. Reservaten, schonere natuur en meer begrip zorgen ervoor dat deze vogels nu vaker te zien zijn. Toch blijven ze kwetsbaar voor verstoring, vergiftiging en ongelukken met windmolens. Natuurorganisaties zetten zich in om hun leefplek veilig te houden. De kans is dan ook groot dat nog meer grote types zich thuis gaan voelen in onze natuur. Veelgestelde vragen over grote roofvogels in Nederland Welke grote roofvogel heeft de grootste vleugels in Nederland? De zeearend heeft de grootste vleugels van alle roofvogels in Nederland. Zijn vleugels kunnen wel twee meter en vijftig centimeter breed worden. Waar kun je de meeste grote roofvogels zien in Nederland? In Nederland zie je de meeste grote roofvogels in drassige gebieden met veel water, zoals de Biesbosch, het Lauwersmeer en in Flevoland. Ook open velden en bossen zijn populair bij sommige soorten. Waarom zijn grote roofvogels belangrijk voor de natuur? Grote roofvogels zijn belangrijk omdat ze helpen bij het houden van een natuurlijk evenwicht in dierenpopulaties. Ze eten zieke of zwakke dieren en ruimen soms kadavers op. Komen er steeds meer grote roofvogels in Nederland voor? Het aantal grote roofvogels in Nederland neemt toe. Door betere bescherming en natuurbeheer groeien veel populaties weer, zoals die van de zeearend en de visarend. Hoe kun je grote roofvogels herkennen als je buiten loopt? Grote roofvogels kun je herkennen aan hun grootte, brede vleugels, krachtige klauwen en vaak een scherpe kromme snavel. Ze zweven vaak op thermiek of zitten hoog op uitkijkposten.

De bosuil weetjes zijn leuk en verrassend voor jong en oud, want deze mysterieuze vogel leeft vaak dichterbij dan je denkt. Veel mensen horen zijn roep in het donker, maar weten weinig over zijn gewoontes of uiterlijk. Daarom ontdek je hier alles over zijn manieren, uiterlijk, het geluid dat hij maakt en zijn leven in de natuur. Het uiterlijk van de bosuil Met een ronde kop en grote ogen kijkt de bosuil nieuwsgierig de wereld in. De vogel is ongeveer zo groot als een kraai en wordt gemiddeld tussen de 37 en 43 centimeter lang. Opvallend zijn de brede vleugels: van punt tot punt kan de spanwijdte wel 95 centimeter zijn. De kleur van het verenkleed verschilt per dier: sommige bosuilen zijn grijzig, terwijl andere kastanjebruin of roestrood zijn. Door deze verschillende kleuren vallen ze vaak niet op tussen de bomen. De bosuil heeft altijd een donker gezichtsmasker. Hierdoor lijken zijn ogen nog groter. Dit scherpe gezicht helpt hem om prooien te vinden, zelfs als het bijna pikdonker is. Een echte nachtbraker Overdag zie je een bosuil bijna nooit vliegen. De vogel rust dan uit, vaak verscholen tussen takken of in een holle boom. Met het vallen van de avond komt hij in beweging. Bosuilen kunnen heel stil vliegen, dankzij hun zachte veren. Hun vleugels maken nauwelijks geluid, zodat ze makkelijk kleine dieren verrassen. Op zoek naar voedsel zoals muizen, kikkers of soms zelfs vissen, vliegt de bosuil geruisloos door de nacht. Zijn scherpe ogen en sterke gehoor helpen hem bij het jagen. Door de stilte in de lucht en het felle zicht is hij één van de beste jagers onder de vogels in het donker. Het bekende geluid van de bosuil Misschien ken je het ‘whoehoe’-geluid van deze vogel. Vooral in het vroege voorjaar klinkt zijn roep vaak door het bos of zelfs door een stadspark. Dit geluid hoor je zelden overdag; het hoort echt bij de schemering of de nacht. De beroemde roep is eigenlijk een manier om een partner te lokken, of andere dieren weg te jagen uit zijn gebied. Soms klinkt het geluid een beetje spookachtig, maar het hoort gewoon bij de natuur. Bosuilen zijn trouw aan hun plek en komen vaak elk jaar terug naar hetzelfde nest. Het vrouwtje broedt meestal al in de winter, waardoor jonge uiltjes vaak al in maart uit het ei komen. Het leven midden in het groen én de stad Bosuilen leven niet alleen diep in het bos. Je vindt ze ook in parken, tuinen of zelfs in de buurt van drukke wegen. Ze hebben weinig nodig, zolang er oude bomen zijn met gaten of holen als schuilplaats. In de stad eten ze soms ratten of duiven, terwijl ze in het bos kiezen voor muizen, jonge vogels of kevers. Dat de bosuil zich zo goed aanpast, maakt hem één van de meest voorkomende uilensoorten in Europa. Steeds vaker zie je nesten in nestkasten die mensen zelf ophangen. Zo kun je soms zelfs in de tuin jonge uiltjes in het voorjaar horen piepen! Aparte trekjes en eigenschappen Er zijn best veel grappige en opvallende weetjes over de bosuil. Zo draaien ze hun kop tot wel 270 graden. Op die manier kan een uil bijna achter zich kijken, zonder te bewegen. Dit is erg handig als je in het donker jaagt of onopvallend wilt zijn. Verder gebruiken bosuilen vaak dezelfde nestplek jaar na jaar. Hun favoriete huis is een oude spechtenholte of een gat in een dikke boomstam. Wist je dat de bosuil bij gevaar helemaal plat tegen de stam kan drukken? Met zijn vleugelveren tegen de boom en de ogen bijna dicht lijkt het net een tak; zo gaat hij helemaal op in de omgeving. Een ander leuk feit: deze uilen zijn erg trouw aan hun partner. Vaak blijven ze vele jaren samen en zorgen ze elk voorjaar voor jongen. Meest gestelde vragen over bosuil weetjes Wat eet een bosuil het liefst? Het liefst eet een bosuil kleine dieren, zoals muizen, kikkers en kleine vogels. Soms eet hij grotere insecten of zelfs vissen als die dichtbij zijn. Hoe oud kan een bosuil worden? Een bosuil wordt in het wild gewoonlijk ongeveer vier tot zes jaar oud. Sommige uilen halen zelfs een leeftijd van meer dan tien jaar als er genoeg eten is en weinig gevaar. Hoe herken je een bosuil in het donker? Een bosuil herken je vaak aan het bijzondere geluid dat hij maakt in de nacht. Ook kun je hem zien vliegen als een brede schaduw met ronde kop en korte staart, meestal langs bomen of door een park. Kunnen bosuilen goed zien in het donker? Bosuilen kunnen uitstekend zien in het donker. Hun ogen zijn hier speciaal op aangepast en ze gebruiken dit zicht om te jagen op kleine dieren. Maken bosuilen echt geen geluid als ze vliegen? Bosuilen maken bijna geen geluid als ze vliegen. Dit komt door hun zachte veren, waardoor ze muisstil door de nacht kunnen zweven.

Egels zijn unieke dieren en wie goed kijkt, ontdekt al snel een heleboel interessante egel weetjes. Dit kleine stekelige dier zie je vaak ’s avonds in de tuin scharrelen, op zoek naar eten onder een hoop bladeren of tussen de struiken. De stekels als bescherming en bijzonder kenmerk Een volwassen egel heeft tussen de zevenduizend en achtduizend stekels op de rug. Deze stekels zijn niet scherp, maar wel stevig en staan rechtop. De stekels bieden bescherming wanneer het dier gevaar ziet. Als een vos, das of hond de egel nadert, rolt het dier zich op tot een bal. De stekels prikken alle kanten uit. Roofdieren vinden het lastig om hem dan op te pakken of te bijten. De buik van een egel is zacht. Door zich op te rollen, blijft dit kwetsbare gedeelte veilig verborgen. Als een egel per ongeluk valt, vangen de stekels de klap ook op. De stekelige jas werkt dus op meerdere manieren als een schild. Vroege vogels en nachtbrakers in de tuin Egels zijn vooral actief in het donker. Ze slapen overdag in een nest van takjes en bladeren, vaak onder een struik of in een hoop tuinafval. Als de avond valt, worden deze dieren wakker en gaan ze op jacht. Hun gehoor en reuk zijn goed ontwikkeld. Zo vinden ze snel voedsel, zelfs in het donker. Tijdens hun nachtelijke tocht eten ze allerlei insecten, wormen, spinnen en slakken. Soms vangen ze zelfs een kleine kikker of eten wat bessen en zaden. Een interessante egel feit: per nacht kan een enkel dier wel 40 slakken opeten. Daarmee helpt de egel mee in de bestrijding van plagen in de tuin. Dat maakt hem een echte natuurlijke hulp. Slapen en overleven in de winter Wanneer de herfst aanbreekt en de temperatuur daalt, zoekt de egel een geschikte plek om te overwinteren. Het dier houdt namelijk een winterslaap. Hij bouwt een warm nest van droge bladeren, gras en mos. Daarin slaapt hij bijna vijf maanden achter elkaar. Tijdens de winterslaap daalt de lichaamstemperatuur van de egel flink. Ook de hartslag wordt veel trager. De egel gebruikt weinig energie en wordt pas wakker als het weer warmer wordt. Het is belangrijk dat egels in de herfst genoeg eten vinden om een vetreserve op te bouwen. Zonder voldoende lichaamsvet is de kans klein dat het dier de winter overleeft. Dit is nog een van de minder bekende egel weetjes, maar wel een hele belangrijke. Leven in de buurt van mensen en grote uitdagingen Egels voelen zich vaak thuis in tuinen, parken en plantsoenen. Toch gaat het steeds minder goed met deze soort in Nederland. Jaarlijks worden er veel aangereden door auto’s. Ook dichte schuttingen en stenen muren maken het voor egels lastig om op zoek te gaan naar eten of een veilig plekje. Een andere bedreiging is het gebruik van bestrijdingsmiddelen. Daar kunnen ze ziek van worden of ze vinden minder insecten om op te eten. Gelukkig zijn er steeds meer mensen die hun tuin egelvriendelijk maken. Door bijvoorbeeld een gat in de schutting te maken, kunnen de dieren makkelijk van tuin naar tuin lopen. Wat takken, bladeren en een veilige hoek zorgen ervoor dat egels rustig kunnen slapen en schuilen. Wie geen vergif gebruikt maar de natuur zijn gang laat gaan, helpt mee om deze tuinvriend te beschermen. Dat is misschien wel een van de mooiste egel weetjes: we kunnen samen het verschil maken. Meest gestelde vragen over egel weetjes Hoe oud wordt een egel gemiddeld?De gemiddelde egel in Nederland wordt ongeveer drie tot vijf jaar. Sommige egels halen zelfs een leeftijd van zeven jaar, maar dat komt niet vaak voor door gevaren zoals verkeer en ziektes. Wat eet een egel het liefst?Een egel eet vooral insecten, wormen, slakken en spinnen. Soms eet hij bessen of zaden en af en toe een kleine kikker of ei. Mag je een egel eten geven in de tuin?Je mag een egel gerust bijvoeren. Geef geen melk, want daar worden ze ziek van. Water en speciaal egelvoer of kattenvoer werkt goed. Laat ook wat bladeren liggen, zodat ze kunnen scharrelen naar hun eigen eten. Waarom houden egels een winterslaap?Egels houden een winterslaap omdat er in de winter bijna geen voedsel te vinden is. Door te slapen verbruiken ze minder energie en kunnen ze de kou doorkomen. Hoe kun je egels in de tuin helpen?Je kunt egels helpen door een doorgang in de schutting te maken, struiken en bladeren te laten liggen en geen gif te gebruiken tegen ongedierte.

De indrukwekkende levensduur en het gewicht Een ooievaar kan ouder worden dan de meeste mensen denken. In het wild kunnen deze vogels wel dertig tot veertig jaar oud worden. Dat is voor een vogel behoorlijk lang. De mannetjes zijn vaak iets groter en zwaarder dan de vrouwtjes. Een mannetje weegt ongeveer vier en een halve kilo, terwijl het vrouwtje rond de drie en een halve kilo weegt. Dit verschil komt doordat het mannetje zijn nest beter kan beschermen en meer voedsel kan zoeken om het gezin te laten groeien. Je ziet ooievaars vaak hoog op een nest staan waar ze rustig blijven waken. Trektocht naar warmere landen Ooievaars zijn echte reizigers. Ze blijven niet het hele jaar in Nederland, België of Duitsland. In de herfst vertrekken ze naar warmere landen in Afrika. Daar zijn ze zeker tot het voorjaar te vinden, zodat ze niet in de kou hoeven te leven. Hun reis is lang en zwaar, soms wel duizenden kilometers. Wanneer de lente aanbreekt, keren de vogels terug naar hun nest in Europa om te broeden en voor hun jongen te zorgen. Tijdens de reis vliegen ze vaak in een groep en maken ze gebruik van de warme luchtstromen, zodat ze niet zoveel energie hoeven te gebruiken. Dat doen ze door hoog in de lucht te zweven en kilometers te maken zonder te veel met de vleugels te slaan. Het favoriete eten van de ooievaar Veel mensen denken dat deze vogel vooral kikkers eet, maar dat is niet alles. Kikkers staan inderdaad vaak op het menu, maar ooievaars houden ook van insecten, vissen, kleine zoogdieren en zelfs regenwormen. Door dit gevarieerde dieet helpt de ooievaar om het aantal muizen, ratten en insecten klein te houden. Hierdoor zijn ze belangrijk voor de natuur en de boeren die gewassen verbouwen. De vogel zoekt zijn voedsel vaak in weilanden en natte gebieden, maar soms zie je hem ook gewoon op het dak of op straat wandelen op zoek naar een hapje. In het voorjaar en de zomer is er genoeg eten, maar in de winter moet hij daarom naar het warme zuiden reizen, waar meer voedsel te vinden is. Nestbouw en het grootbrengen van de jongen Ooievaars zijn echte bouwers. Zij maken hun nest op hoge plekken, zoals op oude schoorstenen, palen of zelfs op daken van huizen. Het nest is groot en stevig, want het wordt vaak elk jaar weer een stukje groter gemaakt. Sommige nesten kunnen wel honderd kilo wegen. De vogels gebruiken takken, gras, bladeren en soms zelfs stukjes afval voor de bouw. Na het leggen van de eieren broeden beide ouders om en om tot de jongen zijn uitgekomen. Gemiddeld legt het vrouwtje drie tot vijf eieren per keer. Als de kleine vogels uit het ei komen, krijgen ze steeds stukjes voedsel dat de ouders voor hen meenemen. Vaak zie je in de zomer meerdere ooievaars samen rondom het nest, omdat ze graag in de buurt van soortgenoten wonen. Zo leren de jongen meteen hoe ze zich moeten gedragen en wat ze moeten eten. Ooievaars en hun betekenis in de volksverhalen De ooievaar speelt een grote rol in volksverhalen en tradities. In Nederland en heel Europa wordt deze vogel vaak gezien als brenger van geluk. Veel mensen geloven dat een ooievaar die op het dak zijn nest bouwt, een goed teken is voor het gezin dat er woont. Ook is het verhaal bekend dat ooievaars baby’s brengen. Volgens oude verhalen zouden deze vogels baby’s in een doekje dragen en die bij nieuwe ouders brengen. Dit idee komt uit het feit dat de ooievaar meestal terugkeert in de lente, de tijd waarin veel dieren jongen krijgen en het leven opnieuw begint. Ook het getrompetter van de vogel wordt vaak gezien als een teken van vreugde en een nieuw begin. Meest gestelde vragen over ooievaars Waar overwinteren ooievaars? De ooievaar vliegt in de herfst naar warmere gebieden, meestal in Afrika. Daar blijft hij tot de lente, als het weer warmer wordt in Europa. Hoe groot kan een ooievaarsnest worden? Een nest van de ooievaar kan honderd kilo of meer wegen en wordt bijna elk jaar groter, omdat de vogels er nieuwe takken en materialen aan toevoegen. Waarom klepperen ooievaars met hun snavel? Het klepperen met de snavel is een manier van communiceren tussen ooievaars. Ze laten zo aan andere vogels weten dat ze hun nest verdedigen of begroeten hun partner. Hoeveel eieren legt een ooievaar per jaar? Normaal gesproken legt een ooievaar drie tot vijf eieren per broedseizoen, en beide ouders helpen bij het broeden en opvoeden van de jongen. Wat is het nut van ooievaars in de natuur? Ooievaars helpen om het aantal muizen, ratten en insecten onder controle te houden. Daarmee zijn ze belangrijk voor het evenwicht in de natuur en voor boeren die gewassen verbouwen.