Wanneer ben je vakkracht horeca? Dit zijn de voorwaarden
Je bent vakkracht in de horeca zodra je 18 jaar of ouder bent én aantoonbaar genoeg ervaring hebt opgedaan in je functie. Dat is de kern van de definitie zoals die gehanteerd wordt in de horeca-cao, opgesteld door brancheorganisatie KHN. Beide voorwaarden gelden tegelijk: alleen je leeftijd is niet genoeg, en alleen ervaring ook niet.
Het onderscheid tussen vakkracht en niet-vakkracht heeft directe gevolgen voor je salaris. Wie als vakkracht wordt ingedeeld, valt in een hogere loonschaal dan een medewerker zonder die status. Het is dus belangrijk om te weten wanneer je die grens precies overschrijdt.
De twee voorwaarden voor vakkracht horeca
De definitie draait om twee harde eisen. Eerst de leeftijd: je moet minimaal 18 jaar oud zijn. Jongere medewerkers, ook als ze al jaren in de bediening of keuken werken, vallen niet onder de vakkracht-indeling. Dat heeft te maken met de jeugdloonschalen die in de horeca-cao apart zijn geregeld.
De tweede voorwaarde is vakbekwaamheid. Je moet aantoonbaar voldoende ervaring hebben in de functie die je uitoefent. “Aantoonbaar” is hier het sleutelwoord: het gaat niet om wat jij zelf vindt, maar om wat je werkgever kan vaststellen op basis van je werkgeschiedenis, gevolgd onderwijs of behaalde certificaten.
Wat telt als bewijs van vakbekwaamheid?
Vakbekwaamheid kun je op verschillende manieren aantonen. De meest directe route is een afgeronde opleiding, zoals een mbo-diploma in een horecaopleiding (bijvoorbeeld kok, gastheer/gastvrouw of horeca-assistent). Met zo’n diploma ben je bij het bereiken van je 18e verjaardag direct vakkracht, mits je ook al werkzaam bent in een passende functie.
Heb je geen diploma? Dan telt werkervaring. Hoeveel ervaring precies nodig is, wordt bepaald aan de hand van de cao-afspraken en het oordeel van de werkgever. In de praktijk kijkt een werkgever of je de functie zelfstandig en volledig kunt uitvoeren, zonder dat je nog voortdurend begeleiding nodig hebt.
Denk bij bewijs van vakbekwaamheid aan:
- Een mbo-diploma in een horecagerelateerde richting
- Een werkgeversverklaring of arbeidsverleden in dezelfde functie
- Branchecertificaten, zoals een sociale hygiëne-certificaat voor leidinggevenden
- Aantoonbare jaren relevante werkervaring, ook bij vorige werkgevers
Wanneer ben je dus officieel vakkracht?
Je bent vakkracht in de horeca op het moment dat je aan beide voorwaarden voldoet: je bent 18 jaar of ouder, en je werkgever stelt vast dat je de functie vakbekwaam uitoefent. Dat laatste is geen automatisme. Het vraagt in sommige gevallen om een gesprek met je werkgever, waarbij je je ervaring of diploma’s inbrengt.
Ben je 18 geworden en heb je al ruime ervaring opgedaan als jongere medewerker? Dan heb je een sterk argument om direct als vakkracht ingedeeld te worden. Wacht niet af, maar bespreek het actief. Werkgevers zijn niet altijd verplicht om de indeling automatisch aan te passen.
Wat verandert er als je vakkracht bent?
De grootste praktische verandering zit in je salaris. Als vakkracht val je in een hogere loonschaal binnen de horeca-cao. Het exacte bedrag verschilt per functie en ervaringsniveau, maar het verschil met een niet-vakkracht kan per maand merkbaar zijn. Check voor de actuele bedragen de geldende horeca-cao of de website van KHN, die de cao-schalen bijhoudt.
Naast salaris kan de vakkracht-status ook doorwerken in de verantwoordelijkheden die je krijgt, de mate van zelfstandigheid die van je wordt verwacht, en soms in doorgroeimogelijkheden binnen het bedrijf.
Twijfel je of je al als vakkracht bent ingedeeld, of vind je dat je er recht op hebt? Vraag je werkgever om de onderbouwing van je loonschaal en vergelijk die met de actuele cao-tekst. Zo weet je precies waar je staat.